Oorlog...!

         Irandeal gesloten, de WK in de VS onder enorme druk van politiek 

      en oorlog ..

 

En … ondertussen is de zomerzonnewende achter de rug, 21 juni: de zomer is volgens de Keltische kalender al op z’n retour, de dagen gaan korter worden. Bij ons, op de westerse ‘natuur’kalender, begint dan de zomer pas, krijgen we ‘zomervakantie’.

 

Zo’n simpele natuurwetmatigheid plaatst voor mij alle gekrakeel op wereldniveau in een Groter Perspectief. De aardse machthebbers, nu ‘autocraten’ genoemd, ruziën wat af en laten hun spierballen steeds zien in ‘overwinningstaal’, alsof alles in het leven om ‘winnen’ draait. Om machtsvertoon. Je zou er bang van worden. Maar door Gods bewaren van de aarde komt alles wel in ander perspectief .. klasse! Daarmee zijn we van de ellende niet af maar is wel ons perspectief groter geworden. Kijken we even vanuit de 'helicopterview'!

 

De aarde blijft namelijk ondertussen gewoon doordraaien om de zon, de seizoenen wisselen elkaar zoals altijd af. . Dat heeft iets geruststellends. Het relativeert de ‘waan van de dag’; en van het vermoeiende van elke dag dezelfde ‘slechtnieuwskrant’.

 

In de Bijbel wordt gezegd (en gezongen), dat God lacht om die baasjes op hun troontjes: Psalm 2: 4 ‘Die in de hemel troont, lacht; de Heer lacht om hen’. Ook vind je humor in Gen. 11: daar vertelt de schrijver over de ‘torenbouw in Babel’. Mensen wilden ‘één’ zijn in machtsbundeling, in God naar de troon steken (‘een toren die tot in de hemel reikt bouwen’). Een coupe kun je erin lezen. Maar God ‘daalde af om te kijken naar de stad en de toren die de mensen aan het bouwen waren. Dit is één volk en ze spreken allemaal één en dezelfde taal, dacht de Heer, en wat ze nu doen, is nog maar het begin. Alles wat ze verder van plan zijn, ligt nu binnen hun bereik. Laten we naar hen toe gaan en spraakverwarring onder hen teweegbrengen.’ Uiteindelijk verstond niemand elkaar en verspreidden de mensen zich over de hele aarde. Zoals Gods bedoeling was.

 

God steekt er een stokje voor. Hij hoefde er niet voor af te dalen van Zijn troon, maar dit beeld benadrukte het absurde van de menselijke inspanning God naar de kroon te steken. God ‘daalt af’ en komt een kijkje nemen.  God lacht om hun machtsinspanning.

Daarin zit voor mij ook een soort troost, al had ik liever, dat mensen God en elkaar het licht in de ogen gunden en het niet nodig was geweest, dat God ingreep.

 

Zoals de Prediker zegt: ‘Generaties gaan en komen, maar de aarde blijft bestaan. De zon komt op, de zon gaat onder, en altijd snelt ze naar de plaats waar ze weer op zal gaan.

De wind draait naar het zuiden, dan draait hij naar het noorden. Hij draait en waait en draait, en al draaiend waait de wind weer terug.

Alle rivieren stromen naar de zee, toch raakt de zee niet vol… er is niets nieuws onder de zon .. wat er was, zal er altijd weer zijn, wat er is gedaan, zal altijd weer worden gedaan’… de vroegere generaties zijn vergeten en ook de komende zullen weer worden vergeten’ (1: 4-11)

 

Die nadruk op het onveranderlijke heeft iets geruststellends; maar de Prediker ziet er ook iets bitters in en vermoeiends in. Prediker was een wijsheidsleraar. Of hij nu Salomo, de spreekwoordelijk wijze koning was of een ander: de Prediker observeert en schrijft geweldig!

 

Dat de aarde maar blijft draaien om de zon en de ene dag op de andere volgt: het is alles vergankelijkheid is wat de klok slaat .. Dat is vanouds de wijsheid van de Bijbel: als tegenwicht tegen de waan van de dag. Op deze wijsheid leven en ademen we.

 

Om het dóórdraaien van de aarde ‘gewoon’ te noemen? Of het onveranderlijke als ‘altijd’ durend te zien?? Dat zijn ook uitspraken waar nog wel op af te dingen is.  

 

Petrus noemt in z’n tweede brief de mensen die alleen bij het onveranderlijke zweren en God uitdagen, dat Hij wel beloofd heeft (terug) te komen maar alles altijd hetzelfde blijft, zoals het sinds het begin van de schepping geweest is: ‘spotters’. Ofwel cynici en misschien zelfs ongelovigen. Hij had ze ook met het oudtestamentisch spraakgebruik ‘dwaas’ in de zin van ‘kortzichtig’ kunnen noemen. Ze kijken niet verder dan hun neus lang is … Een prachtig rond Hollandse zegswijze: dat herken je nu, ruim 80 jaar na de 2^e wereldoorlog: zien mensen nu echt niet, dat het fascisme terug is? Is alles vergeten?

 

‘Zij die alleen het onveranderlijke zien, gaan er dan willens en wetens aan voorbij, dat er in het begin al eens een hemel is geweest en een aarde, die door Gods woord gevormd was uit water .. en dat de toenmalige wereld vergaan is, toen ze door het water werd overspoeld. De tegenwoordige hemel en aarde worden door datzelfde woord bewaard.’

Wij belijden elke viering, dat God de wereld bewaart, zegent en in stand houdt, maar moeten volgens Petrus ook niet vergeten, dat de wereld al eens is vergaan en dit opnieuw kan gebeuren. Soms denk je, als je al de oorlogen met chemische wapens en ruzie over kernwapens, klimaatzorgen observeert: dat is dichterbij dan je denkt ..

 

Petrus schrijft er gelukkig troostend bij: ‘de Heer is niet traag (uitstellend) met het nakomen van zijn belofte terug te komen, Hij heeft alleen maar geduld met ons, omdat God wil dat iedereen tot inkeer komt en niemand verloren gaat’. (2 Petr. 3: 4-9).

 

Tot slot: Job komt God tegen in z’n persoonlijk lijden (ziekte, rouw en bitterheid over zijn vrienden die hem zogenaamd komen troosten maar ‘m ondertussen keihard afvallen). Job blijft God trouw, al vervloekt hij zijn geboortedag! Hij wijst zo, heel begrijpelijk in z’n pijn!, zijn door God  hemgegeven, geschapen leven af. En hij daagt God als ‘zijn tegenstander’ uit om zich te verantwoorden, waarom hij, Job zoveel moet verduren. Met die tegenstander bedoelt Job dan niet satan die Job trof, maar Godzelf! En God verantwoordt zich inderdaad, gaat op Job in vanaf 38: ‘Sta op, Job, wapen je! Ik zal je ondervragen’ (zoals een aanklager in de rechtbank):

 

‘Waar was jij, toen Ik de aarde grondvestte? .. Wie stelde haar grenzen vast? Jij weet dat toch? Wie heeft haar hoeksteen gelegd, terwijl de morgensterren samen jubelden en Gods zonen het uitschreeuwden van vreugde? .. Kun jij de aarde in haar volle uitgestrektheid bevatten? Vertel het, als jet allemaal weet! Waar is de weg naar de oorsprong van het licht? Je weet dat vast, want jij werd toen geboren, zoveel jaren liggen achter je! Ken je de voorraadkamers van de sneeuw, heb je die van de hagel gezien? .. Kun jij de Plejaden aan banden leggen of de ketenen van Orion losmaken? Kun jij de dierenriem op tijd laten schijnen en de Grote Beer met haar jongen de weg wijzen?’

 

Wat God hier doet, in prachtig poëtische taal, is Jobs perspectief vergroten. Job is zo diep in z’n lijden weggezonken, dat hij niet meer het grotere plaatje kan zien! Hoe logisch!

Omdat Job God uitdaagde als zijn tegenstander, de strijd met God aanging, nam God Job volledig serieus. Job antwoordt in 42: 1-6:

 

‘Nu weet ik, dat niets buiten uw macht ligt ..; echt, ik sprak zonder enig begrip over wonderen, te groot voor mij om te bevatten … Eerder had ik slechts van horen zeggen over U gehoord, maar nu heb ik U met eigen ogen aanschouwd. Daarom herroep ik mijn woorden en buig ik mij, zoals ik hier zit in het stof en het vuil.’ Job wordt door God genezen, hersteld na deze ontmoeting met confrontatie. Wat een ontmoeting op hoog niveau, wat zeg ik? 'Van kosmische proporties!'. 

Jobs verhaal doet me zo denken aan de fantasy van C.S. Lewis in zijn trilogie 'Malcandra, Thulcandra en Perelandra', zijn ruimtetrilogie! Wil je eens in min of meer je eigen tijd, de tijd rond de tweede wereldoorlog, terug zien wat een 'perspectief-shift' meebrengt, lees dan in de zomer deze serie eens! Ze worden heruitgegegeven momenteel. Wanneer de trilogie verschijnt, is onbekend; maar in het Engels is deze gewoon te bestellen.